Een theepot ontkalken doe je het makkelijkst met azijn, citroenzuur of een vaatwastablet. Vul de pot met heet water, voeg je gekozen ontkalkingsmiddel toe, laat het een uur tot een nacht inwerken en spoel daarna goed na. Kalk en bruine theeaanslag lossen zo vanzelf op, zonder hard te hoeven schrobben.

Welk middel werkt het beste?

Er zijn een paar huismiddelen die goed werken om kalk en bruine aanslag los te weken. Welke je kiest, hangt af van wat je in huis hebt en hoe hardnekkig de vervuiling is.

• Witte azijn: Meng gelijke delen witte azijn en water. Vul de theepot hiermee, laat het 30 tot 60 minuten staan en spoel goed na. Azijn is zuur en lost kalkaanslag goed op.
• Citroenzuur: Los een eetlepel citroenzuur op in een liter heet water. Vul de theepot en laat het een uur inweken. Citroenzuur is geurloos en werkt minstens zo goed als azijn.
• Vaatwastablet: Vul de theepot met kokend water en voeg een vaatwastablet toe. Laat dit een nacht staan. De tablet pakt zowel de kalkaanslag als de bruine theeverkleuring aan.
• Zuiveringszout (baking soda): Los een theelepel zuiveringszout op in heet water en vul de pot. Dit werkt iets minder sterk dan zuur, maar is prima voor lichte aanslag.

Theepot ontkalken: stap voor stap

Kies je voor azijn of citroenzuur, dan volg je deze stappen:

1. Breng water aan de kook.
2. Vul de theepot voor de helft met kokend water.
3. Voeg een scheut witte azijn toe (of een eetlepel citroenzuur, opgelost in wat warm water).
4. Laat het mengsel minimaal 30 minuten staan. Bij hardnekkige kalk mag het ook een uur of langer.
5. Schud de pot voorzichtig heen en weer zodat het mengsel overal komt.
6. Giet het water weg en spoel de theepot minimaal twee keer goed na met schoon water.
7. Laat de pot omgekeerd drogen zodat er geen vocht achterblijft.

Gebruik je een vaatwastablet, dan voeg je die toe aan kokend water en laat je het een nacht werken. Daarna spoel je de pot grondig uit. Zorg dat er geen resten van de tablet achterblijven, want die kunnen invloed hebben op de smaak van je thee.

Bruine aanslag versus kalkaanslag: het verschil

Kalk is de witte of grijze korst die ontstaat door mineralen in leidingwater, vooral calcium en magnesium. Bruine aanslag is theekleur die in de pot trekt, ook wel looizuur of tannine genoemd. Beide soorten vervuiling reageren goed op zure middelen zoals azijn en citroenzuur. Een vaatwastablet pakt de bruine aanslag iets beter aan, omdat het ook ontvetters en bleekmiddelen bevat.

Wat je beter kunt vermijden

Schoonmaakproducten op basis van chloor zijn af te raden voor theepotten, zeker die van aardewerk of keramiek. Chloor kan de glazuurlaag aantasten en blijft ook na spoelen in kleine hoeveelheden achter. Harde schuursponsjes zijn ook niet verstandig: die krassen het oppervlak, waardoor toekomstige aanslag juist sneller hecht. Azijn mag je niet gebruiken in een theepot met metalen onderdelen die gevoelig zijn voor roest, zoals sommige vintage lepelzetters of losse maatjes van onbehandeld staal.

Hoe vaak moet je een theepot ontkalken?

Bij dagelijks gebruik is eens per maand een goed ritme. Woon je in een regio met hard leidingwater, dan is eens per twee weken verstandiger. Je herkent dat het tijd is als je een witte waas of een bruine laag ziet aan de binnenkant van de pot, of als de thee een wat bittere of vlakke smaak krijgt.

Na het ontkalken smaakt je thee direct frisser en helderder. Gooi na het spoelen altijd eerst een pot gewoon heet water door de theepot voordat je thee zet, zodat je zeker weet dat er geen resten van het ontkalkingsmiddel achterblijven.